Gedicht aan het begin van de lente
Rutger Kopland
.
Son of a beach
Zee, het zeer wijde gevoel
van te klein, bijna overbodig
ouder wordende billen waarin
nog iets trilt en schommelt
lopend naar de rommel die hij
heeft gevonden: wier, dooie
vis, slijm. Bukt, tot waar
het wit wordt tilt de wind
haar jurk op: zacht vlees. Kijk
naar de zee.
.
Met dank aan gedichten.nl
Mawaddes
Ethiopische versvorm
.
Elke keer sta ik weer versteld van de oneindig lijkende hoeveelheid versvormen die er zijn. Jaap van den Born heeft op het Vrije vers in zijn Reis om de wereld in 80 versvormen een vorm ontdekt die zijn origine vindt in Ethiopië.
Het is oorspronkelijk een kerkelijke hymne, gezongen bij de Vespers en ’s ochtend bij de Metten, maar het wordt volgens Jaap in Ethiopië ook in seculiere poëzie gebruikt. Toch dient er steeds enige verhevenheid in de inhoud aanwezig te zijn.
Een Mawaddes bestaat uit 9 regels met een heel eenvoudig rijmschema aaaaaaaaa, een metrum van alexandrijnen met een cesuur in het midden.
Een voorbeeld van Jaap van den Born:
.
Klooster
.
Geruisloos kom ik aan, zie hoe ik waardig schrijd
Met afgemeten pas, in wollig, bruin habijt
De wereld is ver weg, een wereld die ik mijd
Een wereld vol van zorg en geestelijke strijd
Waarvan ik, God zij dank, hierbinnen ben bevrijd
Hier heerst een kalme rust, geen afgunst en geen nijd
Ik kniel devoot terneer, ik bid en boet en wijd
Mijn tijd aan God de Heer; de mij gegeven tijd
Die hier afwezig lijkt en nutteloos verglijdt
.
Tout est oeufs
Marcel Broodthaers
.
Soms kan een post op dit blog uitmonden in een nieuwe post. Zo kreeg ik naar aanleiding van mijn post over het ei in twee delen (15 april) een mail van Frans Roesink. In deze mail deelt Frans zijn liefde voor de dichter Marcel Broodthaers met mij.
Marcel Broodthaers is een in 1924 geboren dichter, filmer, journalist en plastisch kunstenaar. Van 26 mei tot 26 juni 1966 had Marcel een tentoonstelling in de Wide White Space Gallery in Antwerpen onder de titel ‘Moules Oeufs Frites Pots Charbon’.
In het begeleidende boekje staat het volgende gedicht.
.
Tout est œufs. Le monde est œuf. Le monde est né du grand jaune, le soleil. Notre mère, la lune, est écailleuse. En écailles d’œuf pilées, la lune. Poussières d’œuf, les étoiles. Tout, œufs morts et perdus. En dépit des gardes, ce monde-soliel, cette lune, étoiles de trains entiers. Vides. D’œufs vides.
.
Of in de Nederlandse vertaling van Greta Joris:
.
Alles is ei. De wereld is ei. De wereld is geboren uit het grote eigeel, de zon. Onze moeder, de maan, is schilferig. Een en al gestampte eierschilfers, de maan. Eierstof, de sterren. Alles, dode en verloren eieren. Iedere hoede ten spijt, deze zon-wereld, deze maan, dichte sterrendrommen. Leeg. Lege eieren.
.
Chromatophonography
Of poëzie in vreemde vormen op zijn Perzisch
.
Soms kom ik, in mijn zoektocht naar bijzondere vormen van poëzie, een vorm tegen waarvan ik het bestaan vermoedde maar waar ik nog geen uitingsvorm van tegen was gekomen. Een dergelijk gevoel kreeg ik toen ik het project van Hossein Hosseini tegen kwam. Het project werd uitgevoerd in 2008. De titel is Chromatophonography of het vertalen vocale tekenen van Perzische klassieke poëzie tot kleurrijke betekenissen. De codering gebeurt niet volgens grammatica of het lettergebruik. In plaats daarvan wordt dit gedaan middels de fonetiek of de uitspraak van de woorden. Hier wordt alleen het formele aspect (kleurrijke codes) gebruikt en het gedicht wordt ontdaan van betekenis, waardoor de “muziek” van het gedicht visueel wordt gemaakt.
.
.
De codes volgen de volgende regels:
o Aangezien verschillende medeklinkers van het Arabische alfabet waarvan Perzische script is afgeleid worden uitgesproken op dezelfde manier, zijn gedichten met Arabische lijnen vermeden
o De code wit verbindt twee klinkers
o Codes zijn continu en spaties zijn verwijderd
o Elk dichtregel is gecodeerd op een regel en is herkenbaar in Romeinse cijfers
o Er is wat ruimte tussen elke twee regels van het gedicht.
.
Het eerste gedicht is een sonnet door Hafiz of Hafez(1320-1390) een Perzische dichter en mysticus in de Soefitraditie. Zijn lyrische gedichten, de Ghazals, staan bekend om hun schoonheid van klank en vorm. De thematiek van liefde en wanhoop, het noodlot, mystiek en vroege Soefistische thema’s waar de Perzische poëzie al tijdenlang van doordrongen was geweest, kwamen tot volle bloei in zijn vernuftig geconstrueerde en emotioneel aansprekende gedichten.
.
Verboden voor kettingzagen
Jan de Bas
.
Pas geleden droeg ik voor in Rotterdam en op het zelfde podium stond toen Jan de Bas. Van hem heb ik twee bundels en uit de bundel Verboden voor kettingzagen (uitgeverij Merweboek / Hogeschool Ichtus) het volgende gedicht.
.
Zonder ogen
.
Haar stok is een oog
en rolt over straat.
.
Haar oor is een oog,
het loopt met haar mee
en fluistert haar in
dat wat ze niet ziet
.
Absurde gedichten
in weinig woorden
.
Zoals je weet mag ik op dit blog graag over de rafelranden van poëzie schrijven. Dit om te laten zien dat poëzie niet alleen maar gaat over vaste versvormen, serieuze zaken en diepe gevoelens. Met name op het internet zijn vele mooie vormen van poëzie te vinden die je raar, absurd en vreemd kan vinden of misschien helemaal geen poëzie maar die toch de moeite waard zijn om kennis van te nemen.
.
Hier een aantal voorbeelden van absurde gedichtjes en een voorbeeld van Google poetry. De laatste vorm kun je zelf maken door het intikken van zoektermen in Google en dan te kijken wat Google automatisch invult. Een nieuwe manier om ready mades of gevonden poëzie te vinden en te maken.
.
Gedichten op vreemde plekken (het Ei in 2 delen)
Deel 86: Op een ei
.
Kunstenares Bonnie Campbell doet aan kunst en tekst. In haar ‘Pottery’ maakt zij veelvuldig gebruik van teksten en gedichten. Vooral haar Raku eggs (Raku stoken is een van oorsprong Japanse techniek waarbij het glazuur van een werkstuk (sterk) craqueleert. De craquelé is zwartgekleurd) zijn een bijzondere plek waarop zij gedichten en flarden poëzie aanbrengt.
.
Meer van haar werk is te bekijken op haar blog http://blue-egg.blogspot.nl/
.
.
Een andere kunstuiting van GMAX (2011) in de vorm van een ei heeft een Nederlands gedichtje:
Licht, leer met het laatste en eerste; de liefde die ik nog mis
.
Silhouet
Piet-Hein Houben
.
Gistermiddag voor een grijpstuiver de bundel Silhouet (1984) van Piet-Hein Houben gekocht.
Opvallend in deze bundel is de afwisseling van sonnetten (vaste vorm) met speelse gedichten zonder vaste vorm. Twee voorbeelden.
.
Zee
.
Zij sluiert open en zij sluiert dicht
en half doorschijnend laat zij zich ervaren
op golven die zich voor de wind vergaren
in de beweging van het evenwicht.
.
De zee is rondom op de ronding licht
en zij kan strelen zonder evenaren;
haar aan te voelen is als verder varen
in stroom op stroom en op het vergezicht.
.
Wie zij ontvangt, ontneemt zij elk gewicht
met sprankelende, sprekende gebaren;
zij kan een wereld in haar schoot bewaren
op sluiers open en op sluiers dicht.
.
Even
.
Waar het stelen
geven
is,
kus met kus
verweven
is,
is het leven
even
alles wat het
is.
.



















