Maandelijks archief: november 2012

Poëziepodia 5

Deel 5

.

Happy Hour in Pulchri

In de Pulchri Studio aan het Lange Voorhout 15 in Den Haag wordt elke 3e vrijdag van de maand Happy Hour georganiseerd. Dit is de ene keer met muziek en de andere keer met literatuur. Mensen met literaire aspiraties kunnen zich aanmelden bij Frans de Leef (deleef@hetnet.nl) en mogen dan het podium beklimmen. Aanvang 21.00 uur. Toegang gratis en er is voor € 5,- wat te eten te krijgen.

.

Open Podium van de OBA (Bibliotheek Amsterdam)

Schrijvers van proza of poëzie maar ook zangers en cabaretiers krijgen 7 minuten de tijd om hun kunsten te tonen op het Open Podium in de centrale van de bibliotheek van Amsterdam. Het open podium is elke laatste zaterdagmiddag van de maand op de tweede etage van de bibliotheek aan de Oosterdokskade 143 van 15.00 tot 17.00 uur het hele jaar door. Wil je meedoen stuur dan een mail naar openpodium@oba.nl

.

Zalige Zondag in café de la Gare

In het Haagse café de la Gare vindt iedere eerste zondag van de maand een literaire middag plaats waar dichters en schrijvers een kans krijgen hun werk te delen met het publiek. Er is geen open podium maar je kan je aanmelden bij John Broekhuis via Facebook of via de mail: johnf@ziggo.nl  Café de la Gare is te vinden aan de Nieuwe Schoolstraat 13 in Den Haag. De Zalige Zondag begint om 16.00 uur en duurt tot 19.00 uur.

.

Made in Hotel New York (gedichten op vreemde plekken)

 Deel 70: Op de muur in het restaurant van hotel New York

.

Van Wilco kreeg ik een tip over een gedicht op een bijzondere plek. Eigenlijk zou ik de naam van deze categorie moeten veranderen van vreemde plekken naar bijzondere plekken. Want als één ding duidelijk is geworden de afgelopen twee en een half jaar, sinds ik met deze categorie ben begonnen, is het dat gedichten echt op elk denkbare plek kunnen voorkomen. Ze lenen zich blijkbaar voor het doel om objecten in de meest brede zin van het woord, te verluchtigen. Toch houd ik het toch maar op vreemde plekken, administratief wel zo makkelijk.

Dan nu de nieuwe bijzondere plek. Op een muur in het restaurant van Hotel New York staat van kunstenaar Klaas Gubbels en dichter C.B. Vaandrager een fraai voorbeeld van een kunstwerk en een gedicht op een bijzondere plek. De tekst van het gedicht van Vaandrager ‘Made in Madurodam’ tezamen met een koffiepot van Gubbels waar hij zo bekend mee is geworden.

.

 

 

Een vrouw

Gedicht van Maarten ’t Hart

.

Naast mijn werk in de bibliotheek en het bestuurslidmaatschap van de stichting Ongehoord! ben ik ook secretaris/penningmeester van het Nationaal Documentatiecentrum Maarten ’t Hart. Het fysieke documentatiecentrum bevindt zich niet toevallig in de bibliotheek van Maassluis en het digitale documentatiecentrum is te vinden op http://www.maartenthart.nl/introduction/.

Behalve romanschrijver, wetenschapper, columnist en verhalenschrijver is Maarten ’t Hart ook dichter al is zijn oeuvre beperkt.

Een wat bekender gedicht van hem staat onder andere op een muur in Leiden, de stad waar hij studeerde en woonde en refereert aan het feit dat ook Maarten graag in dameskleding mocht lopen.

.

Een vrouw

.
Een vouw mag alles dragen

blazer, broek of rok.

Dat kan een man niet wagen

voor hem slechts pak of sok.

.

Een vrouw kan over straten gaan

gehuld in bont of leer

Ook ik wil soms een ‘robe’ aan

al ben ik dan een heer.

.

Juryrapport winnend gedicht

Winnaar Ongehoord Poëzieprijs 2012: ‘Let the sin begin’.

 .

En dan nu het juryrapport van het winnende gedicht van Hervé Deleu ‘In de ochtendfile’. Het gedicht heb ik maandag 12 november reeds geplaatst op dit blog.

.

Juryrapport

Toen wij de ingezonden gedichten bespraken, werd al snel duidelijk dat één tekst met kop en schouders boven de rest uitstak. Het overleefde zonder enige discussie de voorselecties en heeft die koppositie niet meer afgestaan.

Dit tekstje wist ons aangenaam te verrassen. De beeldspraak is helder. Het is tekstje beschrijven. Het weet goed de valkuilen van het clichématige te vermijden. En ook zonder hoogdravend poëtisch taalgebruik, hebben we hier een spannend geschreven dichtwerkje.

Het begint aarzelend en onbestemd, maar vanaf regel vier wordt koers gezet richting het thema: ‘Let the sin begin’. Het hoogtepunt is de beschrijving die begint op regel zeven:

‘Ongegeneerd beklemt ze

de gladde kop van de pookversnelling

en ademt traag.’

Op beknopte, haast filmische wijze wordt hier het hoofdpersoon neergezet.

De rest van het gedicht is een beschrijving van deze vrouw die zich in haar auto in de file overgeeft aan de wellust.

Deze uitwerking wekt bewondering  door de knap volgehouden, bondige stijl en door het vermijden van de gemeenplaatsen. Een tekst met dit onderwerp kan een draak van een gedichtje opleveren, maar hier is dat niet gebeurd. In plaats daarvan is er een sterke tekst geschreven met een kop en keurige staart. Er wordt nergens nodeloos uitgeweid. En het verbond van de wellustige vrouw met haar warmbloedige auto is beeldend en voelbaar beschreven.

Leuk detail is dat wij als lezers ook niet zonder zonde zijn. Tijdens het lezen, of luisteren, worden wij voyeurs die schaamteloos toekijken naar deze vrouw, die zich in haar auto alleen waant.

Vandaar dat wij het gedicht ‘In de ochtendfile’, als winnaar hebben uitgekozen van de dichtwedstrijd van Ongehoord 2012, ‘Let the sin begin.’

Joris Lenstra

.

Tweede prijswinnaar Ongehoord! Poëziewedstrijd 2012

Juryrapport en gedicht

.

Zoals beloofd gisteren, vandaag de winnaar van de tweede prijs in de Ongehoord! Poëzieprijs 2012 met het juryrapport. De 2e prijs is voor: Erna Spoelstra

.

Heeft u voor mij

 .

Kunt u de hoer in mij ontkroezen

alstublieft en daarna op mijn rood gezwollen

huid de haren weven

die van Johanna zijn geweest

blond en bijna acht.

Kunt u haar afgeknipte vlechten hechten zo

dat niemand dat kan zien en

 .

kunt u mijn verzopen huid verzengen

tot aan mijn oren en mijn hals zo

dat de blaren willen wellen en

knappen en ik weer het rijpe vel heb van

Johanna blond en bijna acht.

 .

En kunt u ook de vuilbek uit mij trekken

in kleine porties bruin en hard

gaten boren in mijn kaken

gave witte tanden plaatsen

maar wel scheef en

met een beugel zodat ik lach als

Johanna blond en bijna acht?

        .                                                                          

En kunt u tenslotte de veelvraat uit mij zuigen

met uw buis             

flexibel de ballast die ik draag doorsluizen                                                      

naar wat bekers van een liter                               

zodat mijn lege schoot weer lijkt

op die van Johanna blond en bijna acht?

 .

Juryrapport 

Het gedicht ‘Heeft u voor mij’ heeft van ons de tweede plek gekregen.

 .

Het is een mysterieus gedicht. Dat het verhaal vertelt van iemand die intens heeft geleefd, die terugkijkt op haar leven.

Een raadsel. Wie is de vrouw, wie is Johanna? Heeft ze spijt van haar verleden of is het juist heimwee? Wil ze het verleden overdoen, beter doen of juist herbeleven zoals het ging?

Je wilt het wéér lezen, het ontrafelen, maar het raadsel blijft.…

De langgerekte zinnen maken dat je steeds sneller wilt lezen, ze wekken nieuwsgierigheid op en zorgen voor spanning.

De zinnen worden bovendien verrassend afgebroken, waardoor bijzondere pauzes ontstaan. Er is geen eindrijm maar de klanken kloppen en lijken bewust bij elkaar gezet:

 .

En kunt u tenslotte de veelvraat uit mij zuigen

met uw buis

flexibel de ballast die ik draag doorsluizen

 .

De ouderdom die de vertelster zo tegenstaat, zorgt voor felheid en spanning in het lezen; de zonden lijken er vanaf te druipen. De jeugd en de puurheid van Johanna daarnaast brengen rust, vertraging en mooie pauzes. Samen een prachtige balans.

Liselore Scheffers

Prijswinnaars Ongehoord! Poëziewedstrijd

Juryrapporten en gedichten

.

Om het verslag van de Ongehoord! Poëziewedstrijd af te ronden zal ik de komende dagen de winnende gedichten en de juryrapporten hier publiceren.

.

3e prijs:  Sabine Kars

.

thuisfront

hier drijf ik – in alle staten
sluit ik elke lente in

ik ben een leger
van verdragen ik schend me
tot de laatste zin en ik gier

uit al mijn gaten

dit huis wraakt en splijt en wreekt
hier pleegt de huismeester verraad

ik woed waar ik schuil en ik graaf me in

ik graaf me in en ik baar mijnen
maak alles met mijn grond gelijk dit huis
stond nimmer op de kaart dit huis is

al zijn wachters kwijt

als ik kon zijn wie ik graag wilde zou ik
bedaard in mij ten onder gaan

maar ik liet
de vijand binnen

verschroeide aarde

nu zal ik altijd oorlog zijn

.

Juryrapport

Toen wij, de drie juryleden, ieder een eigen top vijf op tafel legden, kwamen er in feite ruim tien gedichten uit als mogelijke winnaars. Dat is geen slechte score. Door wikken en wegen kozen we uiteindelijk de drie die hier worden gepresenteerd.

Ik heb onder andere ‘thuisfront’ verdedigd.

Het is een beeldend gedicht dat de lezer snel naar binnen zuigt.

Ik is zelf de zonde, het drijft in alle staten, giert uit al zijn gaten.

De beelden zijn niet mis te verstaan: ze staan als het huis waar de zonde in schuilt.

Ze houden de boog gespannen en verraden slechts mondjesmaat waar het om gaat.

De spanning zit ook in de taal. Het gedicht is geschreven  in vrij vers, maar de dichter bedient zich van toevallig rijm en binnenrijm en slaagt er vooral in door klank de tekst aaneen te binden. De langgerekte klinkers in verschillende woorden zoals: wraakt, wreekt, pleegt, verraad, graaf enzovoort, leveren boeiende muziek op. Je leest en herleest. Ik had telkens de neiging om de tekst hardop te zeggen.

De dichter gebruikt geen kapitalen,‘thuisfront’ is één lange zin met grote woorden. Het totale beeld is een overdrijving, met ironie als ondertoon. Hoofdzonde is in zich ook een overdrijving. Vorm klopt met de inhoud. Maar waar grote woorden vallen, loert het gevaar van overdaad. Dit gedicht is op het randje. Ik herlees het. Het blijft staan. Toch twijfel ik over de voorlaatste regel.

De dichter is zelf in de huid van de woede gekropen.

Niet de heilige woede – Gods toorn, maar woede die vernietigt.

En hij biecht die woede op, hij biecht zijn onmacht op om anders te doen.

Gaat in de finale recht op zijn doel af. Missie geslaagd.

maar ik liet

de vijand binnen

nu zal ik altijd oorlog zijn

Jana Beranová

Verslag van een prijsuitreiking

Ongehoord! Poëziewedstrijd 2012

.

Op de 11e van de 11e was het dan zover; de prijsuitreiking van de eerste officiële Ongehoord! poëzieprijs. De vaste lezers van dit blog weten dat ik in 2009, 2010 en 2011 een gedichtenwedstrijd heb georganiseerd onder de lezers van dit blog. Omdat dit erg veel werk gaf (het aantal inzendingen steeg per jaar naar 160 in 2011) was een opvolging door ongehoord! (waar ik secretaris/penningmeester van ben) een logische. Er bleek bij Ongehoord! de wens te zijn om het poëtisch talent in Rotterdam en omstreken, de gelegenheid te bieden zich verder te ontwikkelen en hoe beter dan middels een gedichtenwedstrijd.

Al snel hadden we een thema ‘Let the sin begin’ en een muzikale omlijsting Einstein Barbie. Nu de gedichten nog. En dat hebben we geweten. In minder dan een half jaar ontvingen we 165 inzendingen. Van jong en oud, man, vrouw, Nederlanders en Vlamingen. Ook het vragen van de jury ging voorspoedig. De voormalige stadsdichter van Rotterdam Jana Beranová, oud Ongehoorder! en bestuurslid van de stichting Nadorst Joris Lenstra en bibliotheekcollega bij de OB Rotterdam Liselore Scheffers waren bereid te jureren.

Er werd nagedacht over de prijzen, een kunstenares benaderd, Lillian Mensing was bereid het kunstwerkje voor ons te vervaardigen en er werd gezocht naar een plaats voor de prijsuitreiking want die moest groots en feestelijk worden. De bibliotheek van Rotterdam was bereid het bibliotheektheater aan ons aan te bieden (en dat daags na het Lezersfeest!).

Alle seinen stonden op groen. de jury kon aan het werk, de voorbereidingen werden getroffen voor de prijsuitreikingen gistermiddag was het dan zover. Ruim 100 mensen kwamen naar het bibliotheektheater om daar te genieten van de genomineerde dichters die hun eigen gedicht voordroegen (voor zover ze aanwezig konden zijn), er was de meeslepende muziek van Einstein Barbie, Macel Vaandrager die het programma aan elkaar praatte en ik zelf mocht nog een aantal gedichten over de 7 hoofdzonden voordragen uit mijn bundel Zichtbaar alleen. En toe was het moment daar; de derde prijs met het voorgelezen juryrapport door Jana Beranová was voor het gedicht Thuisfront van Sabine Kars, de tweede prijs met het juryrapport voorgelezen door Liselore Scheffers was voor het gedicht Heeft u voor mij van Erna Spoelstra en de winnaar van de Ongehoord! Poëzieprijs 2012, waarbij het juryrapport werd voorgelezen en de prijs werd overhandigd door Joris Lenstra was voor het gedicht In de ochtendfile van Hervé Deleu.

Een dankwoord van Hervé voor de organisatie en de jury, een laatste uitbarsting van muzikaal ‘geweld’ door Einstein Barbie en de eerste officiële Ongehoord! Poëziewedstrijd was een feit. Het bestuur van Ongehoord! wil alle deelnemers, de juryleden, Einstein Barbie, de medewerkers van de bibliotheek rotterdam en het bibliotheektheater, kunstenares Lillian Mensing, fotografe Irene en filmer Peter hartelijk bedanken en we hopen in 2013 weer een mooie wedstrijd en afsluiting te kunnen neerzetten.

.

 

Hervé Deleu leest het winnend gedicht voor: In de ochtendfile

.

In de ochtendfile

Schuivend in de ochtendfile
na een nacht onrustig
verwordt de tijd tot haar intieme bondgenoot.
Wellustig stuwt vanuit de diepte
de autoverwarming haar jeanspijpen binnen.
Even krult ze de tenen.
Ongegeneerd omklemt ze
de gladde kop van de pookversnelling
en ademt traag.
Haar elegante hand
glijdt ritmisch de verchroomde stang op en neer
terwijl haar voet met de motor speelt
en vibraties jaagt
door haar hele onderlijf.
Ze spiedt in de achteruitkijkspiegel
waarin haar genietende ogen
alléén die van haar ontmoeten.
Nog even duurt het spel
waarvan zij meester is.
Als de file oplost
droogt ook haar onvervuld verlangen.

Prijsuitreiking Ongehoord! Poëziewedstrijd 2012

11 november, bibliotheektheater Rotterdam

.

Morgen een verslag maar nu alvast een paar foto’s van de prijsuitreiking en de prachtige winnaar Hervé Deleu.

.

Slauerhoff leeft!

Festival Literaire Meesters

.

In Utrecht wordt van 10 tot en met 25 november het Festival Literaire Meesters georganiseerd, waarin de dichter J.J. Slauerhoff (1898 – 1936) centraal staat. Daarnaast zal de dichter in de week van 12 tot en met 16 november volop aandacht krijgen op Cultura24 (het digitale themakanaal van de Publieke Omroep voor verdieping in kunst en cultuur). Alle informatie over dit festival vind je op http://www.literairemeesters.nl/

Misschien wel de bekendste zin uit het gedicht ‘Woninglooze’ van Slauerhoff is: Alleen in mijn gedichten kan ik wonen. Nooit vond ik ergens anders onderdak.

Nu, hier een ander gedicht wat mij erg aanspreekt van deze dichter/scheepsarts die nog altijd veel lezers en bewonderaars kent.

.

De moede soldaat

Achter de hagen langs de straat
Staan zij in feestgewaad;
Geen schone kan mij nog wat schelen,
Zij mogen mijn soldij verdelen!
.
En ik vereer niet meer de heilige meren,
Noch luidt voor mij de avondgong,
Die etter draag van kwade zweren
En nauw de dood ontsprong.
.
Maar kindren komen aan mijn knie, zij houden
In kleine handjes grote schalen wijn.
Ach, laat ik drinken, dromend van hen houden,
En nooit soldaat meer zijn!

.

Met dank aan gedichten.nl

 

 

Gedichten op vreemde plekken

Deel 69: Stickers

.

Dit keer gedichten op vreemde plekken en in een bijzondere vorm, namelijk de stickervorm. In Nijmegen is de stickerdichter actief. Deze stickerdichter maakt gedichten op sticker en plakt deze vervolgens op allerhande straatmeubilair zoals lantaarnpalen, pinautomaten,  pollers (paaltjes die automatisch uit de weg of straat omhoog komen) en peperbussen.

De stickerdichter is inmiddels ook actief op Facebook (https://www.facebook.com/sticker.dichter?fref=ts) .

.