Site-archief
Carol
Versvorm
.
De Carol komt van het Italiaanse carola dat stamt uit de Middeleeuwen. Later werd het een religieus lied en heden ten dage is de carol vooral bekend van de Christmas Carol.
Een carol bestaat uit het schema: A1A2 bbbA1 cccA2 …. dddA1 A1A2 waarbij het refrein af en toe herhjaald mag worden bij een langer gedicht. Het metrum is vrij en de regels kort.
Hieronder een voorbeeld van Aat Terpstra en Ton Schuringa van versopmaat.nl
.
Gedweep met Japan
Ik krijg er wat van
We zijn goed bevriend met een stel in de stad
Hij is heel innemend en zij is een schat
Maar waar wij wat moeite mee hebben is dat
gedweep met Japan
Je komt bij ze binnen, de schoenen gaan uit
De voeten gewassen, met lotus gekruid
Een zijden kimonootje strak op de huid
Ik krijg er wat van
Je zit bij die mensen direct op de vloer
Je krijgt wel een kussen; het helpt je geen moer
Je knabbelt een koekje van vogelenvoer
Gedweep met Japan
Gedweep met Japan
Ik krijg er wat van
Je moet steevast eten en krijgt altijd vis
Alsof dat het enige is dat er is
Ik ben dan zo dat ik mijn biefstukje mis
Ik krijg er wat van
Ze doen wel hun best, maar ja, alles is rauw
De wijn is te warm en de groente te lauw
Als logisch gevolg van traditiegetrouw
Gedweep met Japan
En traditioneel is vooral het bestek
Een bron van frustratie en uren gesprek
Ik krijg visioenen van zuurkool met spek
Ik krijg er wat van
Gedweep met Japan
Ik krijg er wat van
We danken het stel voor het fijne diner
Onvast door de honger en door de sake
Ontvluchten wij, waggelend als een pygmee
’t gedweep met Japan
De tuinvijver glinstert mystiek door de maan
Onwezenlijk kijken de karpers mij aan
Ze eten mijn braaksel en sterven spontaan
Dat krijg je ervan
Gedweep met Japan
Ik krijg er wat van
.
Met dank aan: https://sites.google.com/site/versvormen/
Gruwelijk en zoet
Zoek de verschillen
.
De poëzie kent vele onderwerpen, behandeld lief en leed en gaat van zoet tot gruwelijk. Voorbeelden te over van mierzoete rijmpjes voor kinderen tot de Gruwelijke rijmen van Roald Dahl.
Om de verschillen in tijd en onderwerp maar eens scherp neer te zetten een gedicht of vers van Mr. Hyronymus van Alphen uit 1779 en daartegenover een gedicht Ilja Leonard Pfeijfer uit 2008. Een wereld van verschil.
.
De Perzik
.
Die perzik gaf mijn vader mij,
om dat ik vlijtig leer.
Nu eet ik vergenoegd en blij.
Die perzik smaakt naar meer.
.
De vrolijkheid past aan de jeugd
die leerzaam zig betoont.
De naarstigheid, die kinderdeugd,
wordt altoos wel beloond.
.
Touwen 6
.
Krijg toch het vet in je hartklep en zwerende klauwen.
Krijg toch een stijve erectie op reis met je moeder.
Krijg toch de impopulentie bij elk sopgeil loeder.
Krijg toch een doodwens met stevige bomen en touwen.
.
Krijg toch een buurman met drumstel en afweergeschut.
Krijg toch een lek in je boot uit de kust van Nieuw-Zeeland
Raak toch acuut aan de spuitende schijt op het naaktstrand.
Krijg toch een ex met de druipende aids in d’r kut.
.
Krijg toch een stinkende levende worm in je bier.
Krijg toch een wijf met migraine dat met je wil trouwen.
Word toch gerukt door een sabeltandtijger met klauwen.
.
Word toch gepijpt door een hongerig vogelbekdier.
Word toch geneukt in je hol door een roedel karbouwen,
tiefende tyfus en tieten met gloeiende touwen.
.
Uit: Proeve van kleine gedigten voor kinderen; Mr. Hieronymus van Alphen, Thomas & Eras, 1983
Uit: Ilja Leonard Pfeijffer, Een Keuze uit de Gedichten,Rainbow Essentials 65,Maarten Muninga,Amsterdam,2008
Rijmende endjes
Of de bouts-rimés
.
Binnen de vaste versvormen zijn er vele mogelijkheden en er komen er ook nog steeds bij. Een leuke variant is de bouts-rimés of de rijmende endjes. Dit is een poëtisch spel waarbij men de rijmwoorden van een gedicht neemt en hiermee een volledig nieuw gedicht maakt. Bouts-Rimés is bedacht door de, verder onbelangrijke, 17e eeuwse Franse dichter Dulot, van wie verder geen werk bewaard is gebleven. Hij klaagde ooit dat hij was beroofd van 300 sonnetten. Toen zijn omgeving hierover nogal verbaasd was (over het aantal) verklaarde hij dat het hier louter ging om de rijmwoorden en dat hij de sonnetten later zou schrijven. In die tijd vond men dat reuze amusant en wat Dulot als serieuze zaak had gedaan (het opschrijven van rijmwoorden om daar later sonnetten van te maken) werd als spel een hit en bleef dit tot ver in de 18e eeuw.
.
In Nederland heeft (wie anders) Drs. P. zich aan deze vorm overgegeven maar ook Remko Koplamp op de rijmwoorden van een sonnet van Jean Pierre Rawie. Hieronder zie je waar zo’n bout-rimés toe kan leiden.
.
Kringloop
Wij hebben ook vannacht weer niet geslapen,
wij hadden wel wat anders aan ons hoofd:
we leken even voor elkaar geschapen,
en alle leugens werden weer geloofd.
Toch hebben we zeer van elkaar gehouden,
het is gekomen als het is gegaan;
verder blijft alles altijd bij het oude:
de Moor kan gaan hij heeft zijn plicht gedaan.
Er stonden ’s morgens mannen in de bomen
en zaagden zinvol in de takken rond.
Ik ben gegaan zoals ik ben gekomen,
maar met de smaak van sterven in mijn mond.
Ik heb dus ook vannacht weer niet geslapen
Die hele wedstrijd bonkte door mijn hoofd
We hadden toch een kans of vier geschapen
En eventjes had ik erin geloofd
Ik heb een poos de moed erin gehouden
(Er zijn wel twintig biertjes doorgegaan)
Maar nu is alles verder bij het oude
De fan kan gaan, hij heeft zijn plicht gedaan
Ik haal de vaantjes morgen uit de bomen
Nu hang ik futloos nog een dagje rond
Dan zal ik gaan zoals ik ben gekomen
Maar met een wrange nasmaak in mijn mond
Remko Koplamp
ZICHTBAAR ALLEEN 