Site-archief

Poëzie op straat

In de dichterswijk in Hengelo

.

In Groot Driene, de dichterswijk van Hengelo, zullen 68 straten een zuil krijgen met daarop een gedicht. Het initiatief hiervoor komt van oud stadsdichter Reinier de Rooie. Hij is van mening dat ‘poëzie moet bloeien’. Daarom krijgen de 68 straten in Groot Driene die genoemd zijn naar grote dichters, een zuil met een gedicht van de naamgever van de straat. Zeven eeuwen dichters kom je tegen als het project klaar is met gedichten van o.a. Jacques Perk, Bredero, Marsman, Rhijnvis Feith en Vestdijk.

.

Op 24 november werd de dichterswijk met de zuilen officieel ingewijd.

.

Meer informatie over dit initiatief op Facebook: https://www.facebook.com/DeDichterZijnStraatEnEenGedicht

.

staringzuil

Gedichten op vreemde plekken

Deel 72: Op de stoep (voor de bibliotheek)

.

Dionne Brand, stadsdichter van Toronto heeft zich tot doel gesteld poëzie in het zicht van de bewoners en bezoekers van Toronto te brengen. Op de stoep voor de Cedarbrae bibliotheek heeft ze drie regels uit een gedicht laten plaatsen.  Deze zinnen; “a man packed a country/ in a suitcase with his shoes / and left” komen uit het gedicht Exile van RosemarySullivan en zijn in brons aangebracht in het trottoir bij de ingang van de bibliotheek.

.

Deze zinnen werden door Dionne Brand en haar adviseurs (een stadsdichter, of dichter laureaat heeft in Canada blijkbaar adviseurs) gekozen als een manier om nieuwsgierigheid op te wekken bij de bezoekers van de bibliotheek.  Iets waar ik me helemaal in kan vinden, niet voor niets heeft de bibliotheek waar ik werk als motto ‘Voor nieuwsgierige mensen’.

.

 

 

Het volledige gedicht van Rosemary Sullivan:

.

Exile

.

One day a life stopped.
Was that It?
Shelved? Suspended on a hook?
.
A man packed a country
in a suitcase with his shoes
and left.
.
Travelling
the spaces in between—
the not-here   the not-there:
.
what you had been
now sealed
in someone else’s story.
.
The dead end
with no return ticket
.
except in your head
so that nowhere
was quite real
.
and the sentence for life:
to look back.

.

Uit:  Blue Panic. Black Moss Press, 1991, p 48

Gedichten op vreemde plekken

Deel 67: Het Kaaiengedicht in Antwerpen

.

Meer dan 500 Antwerpenaren spraken hun liefde uit voor de Schelde en haar kaaien. Zij deden dit door regels voor het Kaaiengedicht aan te brengen. Deze woorden inspireerden Stadsdichter Peter Holvoet-Hanssen tot een woordenstroom van ’t Stad. Op de vooravond van een nieuwe toekomst voor de Scheldekaaien werd dit gedicht ‘Welkom Pierewaaiers’ op de waterkeringsmuur geschilderd. Dat 3,2 kilometer lange lint van beton draagt van de Rijnkaai tot de Ledeganckkaai 6 300 tekens van liefde voor deze kaaien. Het Kaaiengedicht verbindt de noord en de zuidkant van de kaaien van Antwerpen.

.

Wie het hele gedicht wil lezen kan natuurlijk naar Antwerpen afreizen, wat ik zeer aanbeveel, maar je kunt ook het boekje Welkom Pierewaaiers kopen met de hele tekst. Of je kijkt hier http://www.onzekaaien.be/downloads/kaaiengedicht/Welkom_Pierewaaiers_Mail.pdf  waar de tekst integraal is weergegeven.

Het gedicht is ook integraal te lezen in de dubbeldichtbundel (met extra’s zoals stadsessay) ‘Antwerpen/Oostende’ (Uitgeverij Promethues, Amsterdam).

.

Gedichtenvanger of Poemcatcher

Breng gedichten onder de mensen

.

Waarschijnlijk ken je ze wel; de dreamcatchers, met draad en veren vormgegeven hangers die je dromen vangen (van oorsprong afkomstig bij de indianen van Noord Amerika). Menig huis of slaapkamer heeft er een hangen.

Gebaseerd op de dreamcather heeft de ‘stadsdichter’ van Edmonton (de hoofdstad van de Canadese provincie Alberta) een poemcatcher ontwikkeld. Anna Marie Sewell, de laureaatdichter van Edmonton lanceerde in september 2011 haar gedichtenvanger in het stadhuis van Edmonton. Deze houten boog met gedichtenvanger staat achter een tafel waarvan de poten gemaakt zijn van dichtbundels en waarop een boek ligt waarin de burgers van Edmonton hun gedichten of andere artistieke ingevingen kunnen noteren.

“The poem catcher is here for people of Edmonton to bring their impressions of what it is that makes Edmonton a place that we dream about, a place that we love, and a place that we call home,”  aldus Sewell.

De ideeën, de woorden, de zinnen en de beelden gebruikt Sewell dan weer in haar stadsgedichten. Hierbij zal ze altijd op zoek zijn naar terugkerende thema’s in de bijdragen van de burgers van Edmonton.

Het gedichtenvanger project loopt tot het eind van haar termijn als laureaatdichter in juni 2013.

.

Gedichtenweek

Van dag naar week naar maand?

.

We kennen allemaal de gedichtendag. Al sinds 2000 bestaat de gedichtendag in Nederland en Vlaanderen. In 2000 initieerde Poetry International de Nationale Gedichtendag met het doel iedereen in Nederland de kans te geven op die dag in aanraking te komen met poëzie. Later werd ook Vlaanderen erbij betrokken via Behoudt de Begeerte. Sindsdien heet Gedichtendag gewoon Gedichtendag. Elk jaar wordt het evenement de laatste donderdag van januari georganiseerd.

.

Dit jaar is besloten om vanaf 2013 niet een dag maar een week lang de poëzie in het zonnetje te zetten. Dan bundelen bekende poëzie-evenementen als Gedichtendag, de VSB Poëzieprijs en Turing Nationale Gedichtenwedstrijd hun krachten in de Poëzieweek. Bovendien krijgt Nederland dan, na Ramsey Nasr, een nieuwe Dichter des Vaderlands. De week begint op donderdag 31 januari 2013 met Gedichtendag en eindigt op woensdag 6 februari. Muziek is het overkoepelende thema van de Poëzieweek.

.

Blijft de vraag waarom er niet meteen gekozen is voor een maand van de poëzie of een poëziemaand. Net als in de Verenigde Staten. Daar is sinds 1996 april van elk jaar Poetry Month, een initiatief van de Academy of American Poets. In die maand van de poëzie werken uitgevers, boekhandelaren, literaire organisaties, scholen, bibliotheken over het hele land samen and vieren zij het belang van de poëzie binnen de Amerikaanse cultuur. Duizenden bedrijven en non-profit organisaties doen mee met lezingen, voordrachten, festivals, boekentafels, workshops en vele andere evenementen.

.

Poëzie leeft in Nederland, dat blijkt uit de verbreding van een dag naar een week,  maar ook uit de vele initiatieven overal in het land op poëziegebied. Stads- en dorpsdichters, poëziestichtingen, poëziepodia, festivals, poëziewedstrijden;  het gedicht is alom aanwezig.

Als je de enorme hoeveelheid aan initiatieven ziet die er op en rond gedichtendag worden georganiseerd  verdient dat meer spreiding. Elk jaar weer mis ik leuke en interessante activiteiten op poëziegebied  omdat ik gedwongen word te kiezen tussen vaak meerdere dingen op één dag. Daarom zie ik al die initiatieven liever verspreid over een maand. De ware poëzieliefhebber hoeft dan minder te missen en de opkomst bij de verschillende activiteiten wordt daarmee vergroot.

.

Prima initiatief van dag naar week maar wat mij betreft in 2014 naar een maand!

Gedichten op vreemde plekken

Deel 62: Op een muur van het station (Rotterdam)

.

Dit gedicht van de Rotterdamse stadsdichter Ester Naomi Perquin is aangebracht op een muur van het Centraal Station van Rotterdam.

.

Met dank aan @Dokajunk

Nyk de Vries

Dunya festival 2012

Afgelopen weekend was ik op het Dunyafestival en daar in de Poetry tent presenteerde de stadsdichter van Rotterdam, Ester Naomi Perquin, een programma met door haar uitgekozen dichters. De dichter die op mij veel indruk heeft gemaakt, vooral door zijn voordracht, was Nyk de Vries. Zijn poëtische ultra korte verhalen, of proëzie, is verrassend, zet aan tot denken en doet soms surrealistisch aan. Daarom hier een voorbeeld van een ‘gedicht’ van Nyk uit de bundel ‘De dingen gebeuren omdat ze rijmen’.

.

Natuur

Het beeldscherm had me dusdanig geconditioneerd dat ik soms, wanneer ik een boek las, een ouderwets boek, ik in een van de hoeken keek hoe laat het was, Eens, toen ik door de natuur liep, merkte ik dat ik wegdroomde en met mijn hand probeerde de flora en fauna weg te klikken, Een paar maanden geleden op een feestje, tijdens de karaoke, legde een expert me uit dat het niet heel lang meer hoefde te duren voor het zover was. Hij huilde toen hij het me vertelde. Hij hield ervan, van die gekke ouwe natuur.

.

Gedichten op vreemde plekken

Deel 33: Tunnelgedicht

.

Een gedicht van Stadsdichter Joke van Leeuwen (2009) Alleen te lezen als je er langzaam langs loopt/fietst/rijdt.

De hele tekst staat hieronder.

Ha ga hier, u jij golle jullie gij, door deze gang van lucht in boomse klei,
behaagziek als een brug zijn tunnels niet, de wereld is teruggebracht tot kleine optocht van toevalligheden, een snelle blik in onbekende ogen, een jas waarin hier iemand al eens kwam,
hier kunnen zon en wind niet bij, hier bloeit niets, groeit niets, is het heen of weer binnen de lijntjes blijven, en boven gaat het zoveel kanten op, tien hoog en toch nog uitzichtloos of op de grond iets als de hemel,
en u jij golle jullie gij, al is Sint-Annadorp vergaan, de put in en verdwenen, er waaien oude liedjes rond tielierelarelom die willen zich bewaren tussen getob en tegenzin en opgeraapte grappen,
wat doen de benen hier hun best, er moet weer wat, dat zal wel zijn, iets halen, iets betalen, iets willen, iemand zien misschien, waren de buizen hier als glas, was er dan nu nog wat er was,
diep in de grond verzonken huizen, drie potten met verschaalde lijdzaamheid en zoete bonen, de kraag van een matroos met einders in herinnering en veel vuil spel en slappe touwen,
de grove buiken van gestorven schepen, daarboven vissen die volharden, daarboven alles, maar toch weeral geen fraai ontvangend comité dat staat te zingen van wees welkomtierelierelom,
hoe goed dat u jij golle jullie gij weer boven bent zijn zijt (en dan de grote trom en een refrein).

(richting stad)

Ha ga hier, u jij golle jullie gij, gekomen uit een kromgetrokken droom met overkant, nog zevenhonderd stappen min of meer en daar is ’t stad, een plein, een schilderij, een berg vers fruit, een park dat kan bewaard, een menigte die nieuwe kleren wil,
een taak die languit ligt te wachten, een nacht met ogen open, de properpoetser voor de glans (de koninklijke poort is moeten lopen naar de gillisplaats, daar staat die poort niet echt een poort te zijn, er is wel meer niet wat het is),
terwijl hier u jij jullie golle gij onder de Schelde bent zijn zijt, ligt alles boven als versteend op u jij golle jullie gij te wachten, het wenen op de pauzeknop en niemand raapt nog grappen op, het lachen houdt zich in om dalijk door te gaan,
de stad is stil gaan staan bij wat er wringt en al die Antwerpse geschoeide voeten stokken, even vraagt niemand waar vandaan, een schreeuw blijft aan een dakgoot hangen,
de auto’s wachten voor het rood en even gaat er niemand dood die iemand graag in leven houdt, het brood wordt even niet meer oud, de hoogste bomen weigeren de wind,
een val wordt net op tijd gebroken, de prater zwijgt en vraagt zich af wat hij te zeggen denkt, het water blijft verbaasd in buizen aarzelen, de haast weet niet meer waar naartoe,
maar dan als u jij golle jullie gij weer boven komen komt, boegeert het, botst het, bloeit het, vloekt het, is het toch weer later.

.

tunnelgedicht

 

tunnel 2