Site-archief

Aan mijn engelbewaarder

Frederik van Eeden

.

In een miniboekenkast langs de weg staan meestal heel veel oude en onaantrekkelijke boeken. Tenzij de beheerder van die kasten er actief mee bezig is, dan kun je er vaak wel interessante of actuele boeken in vinden. Wanneer ik er langs een loop moet ik altijd even kijken. Meestal weet ik dan bij de eerste aanblik wel of het wat is of niet. Maar ik word ook nog weleens verrast.

Zo liep ik pas geleden langs een kast waarin ik in eerste instantie niet veel zag staan. Oude thrillers uit de jaren ’90 van de vorige eeuw, wat studieboeken en wat verouderde jeugdboeken. Maar er stond ook een klein boekje in de hoek. Kleine (of dunne) boekjes zijn vaak poëzie en dit boekje, ongeveer ter grootte van een MUGzine, was een zeer goed bewaard dichtbundeltje van Frederik van Eeden (1860-1932). Het bundeltje ‘Aan mijn engelbewaarder’ en andere gedichten is uit 1922. Op de titelpagina heeft ene Greetje haar naam geschreven en de datum van 21 oktober 1943.

De 56 pagina’s zijn onderverdeeld in 9 genummerde hoofdstukjes. Hoofdstuk VI bestaat uit welgeteld 1 gedicht en dat is getiteld ‘Uitvaart van Domela Nieuwenhuis’.

Ferdinand Domela Nieuwenhuis (1846-1919) was een Nederlands socialistische politicus en later een sociaal-anarchist en antimilitarist. Domela Nieuwenhuis geldt als een van de oprichters van de socialistische beweging in Nederland. Hij was in 1879 oprichter van het tijdschrift Recht voor Allen. Later, in 1898, was hij oprichter van het blad De Vrije Socialist. Oorspronkelijk heette hij Nieuwenhuis, maar in 1859 ontving zijn familie bij Koninklijk Besluit toestemming de achternaam ‘Domela’ toe te voegen, zodat de familienaam voortaan Domela Nieuwenhuis werd. Vooral dat laatste, dat dit bij Koninklijk besluit ging vind ik erg grappig voor een sociaal-anarchist.

.

Uitvaart van Domela Nieuwenhuis

.

De roode Baar kwam nader, uuren toefden

duizenden voor de vensters, op de straten

geduldig wachtend, ernstig, met zacht praten,

eindlooze, sombre meenigt van bedroefden.

.

De volksbuurt vol, al de door zorg gegroefde

in ’t rauwe morgenlicht vale gelaten,

moeders met kindertjes, dat ze niet hoefden

die zooveel uuren lang alleen te laten –

.

Daar vlamt de Roode Baar, met Rood van Trots,

van vuur’ge Liefde en van heilig woeden,

.

En al d’onterfden voelen bij dat Rood

daar gaat een wreeker van hun valen nood.

.

Roode Bloeddroppel uit de Wonde Gods!

Hoelang – hoe lang nog zal de Wonde bloeden?

.

November 1919

.

 

 

Roeping

Gerard Reve

.

Vandaag is het 10 jaar geleden dat ‘volksschrijver’ Gerard Reve (1923 – 2006) overleed in Zulte, Oost Vlaanderen waar hij woonde. Gerard Reve is natuurlijk vooral bekend en beroemd geworden door zijn roman ‘De Avonden’  uit 1947, dat hij aanvankelijk onder het pseudoniem Simon van het Reve publiceerde. Na de derde druk werd zijn volledige naam echte gebruikt en tot 1973 publiceerde hij onder de naam Gerard Kornelis van het Reve. In de loop van 1973 werd het echter Gerard Reve en bij Koninklijk besluit werd dit ook zijn burgerlijke naam.

Gerard Reve schreef behalve verhalen, toneelwerken, brieven, toespraken en romans ook poëzie. Zijn debuut als schrijver was als dichter in 1940 met de poëziebundel ‘Terugkeer’ dat hij in 1993 in eigen beheer als facsimile opnieuw uitgaf in een oplage van 500 stuks.

Misschien wel één van zijn mooiste en bekende gedichten is het gedicht ‘Roeping’ uit ‘Verzamelde gedichten’ uit 1986.

.

Roeping

.

Zuster Immaculata die al vier en dertig jaar
verlamde oude mensen wast, in bed verschoont,
en eten voert,
zal nooit haar naam vermeld zien.
Maar elke ongewassen aap die met een bord: dat hij
vóór dit, of tegen dat is, het verkeer verspert,
ziet ’s avonds reeds zijn smoel op de tee vee.
Toch goed dat er een God is.

.

Gerard-Reve

terugkeer