Site-archief
Bare & Breaking
Karin Schimke
.
Op zoek naar een gedicht kwam ik via via op een website waar een artikel stond over Karin Schimke (Zuid Afrikaans dichter). Nu kende ik haar niet als dichter maar het feit dat ze in 2014 de Ingrid Jonker Prijs voor Engelse poëzie heeft gewonnen maakte me nieuwsgierig. Ze won deze prijs met haar debuutbundel ‘Bare & breaking’ (Modjaji 2012). Beverly Rycroft, Liesl Jobson en prof. Geoffrey Haresnape waren de juryleden.
‘Bare & breaking’ wordt beschreven als een bundel die “met kop en schouders uitsteekt” boven de andere kanshebbers in termen van “vakmanschap, snelheid, diepte en een duidelijk gevestigde, robuuste esthetiek.” Schimke is geprezen voor “de elegantie en precisie van [ haar] woordkunst “in een dichtbundel die gekenmerkt wordt door” sensualiteit “en inhoud die als” onbeschaamd erotisch en intiem “beschreven is.
Twee van de juryleden hebben ‘Bare & breaking‘ uitgekozen om de “interne verhaalboog” oftewel spanningslijn die de lezer meevoeren van liefde tot ongemak door crisis en woede, tot apathie, rauw en uiteindelijke verlossing naar een kwetsbare plek van veiligheid. De dichter slaagt er doorgaans in om haar privé pijn te verbinden met universeel leed, zoals in het sterke slotgedicht “The Quiet Way Back”. De lezer wordt meegesleurd door het verhaal dat uiteindelijk iedereen insluit in de collectieve smart die we als echt menselijk definiëren.
De Ingrid Jonker Prijs wordt jaarlijks beurtelings aan een Afrikaanse of een Engelse debuut dichtbundel toegekend, de twee talen waarin Ingrid Jonker schreef. De prijs bestaat uit een medaille en bedrag.
Uit haar bundel het gedicht ‘This is how willing’
.
This is how willing
If grey speaks your eyes
and black curls your hair
if careful walks your feet
and sore swells your lips
If she (or she, or she) haunts you
and pity breaks you
and worry hobbles you
and weakness cracks you
If fear clatters your teeth
and nightmares dream you
if your tower crumbles
and you live only one more day
and never lift your hand again
to shield the darkness from your gaze
and only if your want reaches me
and only if your wounds let me
I will stand beside you
in the black cold cave
and let fireflies nest my hair.
.
Meer lezen uit deze bundel? Kijk op https://peonymoon.wordpress.com/tag/karin-schimke-poems/
Tsjebbe Hettinga
Faderpaard
.
Afgelopen zondag was schrijver/archeoloog/dichter David van Reybrouck zomergast bij het gelijknamige programma van de VPRO. In de uitzending kwam de poëzie enige malen ter sprake. Bij het fragment van Tsjebbe Hettinga sprak van Reybrouck zijn liefde uit voor de ‘vlezige dichters waar het vet vanaf druipt’ zoals Claus, Ter Balkt en dus Hettinga.
Van de dichter Hettinga liet men een stuk uit de documentaire van Pieter Verhoef zien waar een deel van het gedicht ‘Faderpaard’ te zien was. Rondom Faderpaard is begin van dit jaar een groot muziekspektakel opgezet in Leeuwarden met 100 Friese paarden. Zie hiervoor http://www.npo.nl/fryslan-dok/18-01-2014/POW_00728907
Hieronder Tsjebbe Hettinga met Faderpaard.
Zomergasten en de poëzie
Ionica Smeets
.
Afgelopen zondag was wetenschapsjournaliste en wiskundige Ionica Smeets (1979) de Zomergast bij het gelijknamige programma van de VPRO (lees vooral ook de recensie van dit programma vandaag in de Volkskrant van Jean-Pierre Geelen). Nu ken ik Ionica al vele jaren, ze werkte jarenlang tijdens haar school- en studietijd bij de bibliotheek Maassluis waar ik directeur ben. In de jaren dat we collega’s waren was Ionica precies zoals ze op tv was afgelopen zondag. Ik herinner me een keer na een bibliotheekuitstapje, toen ik haar een lift gaf naar haar woonplaats Delft, dat ze tijdens de autorit uit haar hoofd een gedicht voordroeg.
Toen ze zondagavond dan ook een fragment liet zien van haar favoriete dichter Leo Vroman verbaasde mij dat niet. Een prachtig fragment uit een documentaire over Leo Vroman en zijn vrouw Tineke. Naar aanleiding van deze aflevering heb ik werk van Leo Vroman herlezen en wil ik graag een gedicht van hem met jullie delen.
.
In bed
.
Het is mij een droom te ontwaken
door een hand op het haar en de slapen
en de streling van zaaien en rapen
meer dromen te voelen maken;
.
hoor in het omhullend geruis
van een adem de zee, de wind
op een lang, leeg strand, en een kind
ver van het ouderlijk huis –
.
Zij vroeg mij waar we nu waren.
Het was herfst in mijn droom en ook buiten
bewegen zich dorre blaren
door de lucht, en over de ruiten.
.
Sylvie Marie
Vlaamse dichters
.
Sylvie Marie ( 1984) woont in Gent, waar ze politieke en sociale wetenschappen studeerde. In Brussel voltooide ze haar studententijd met een postgraduaat journalistiek. Ze publiceert sinds 2005 gedichten in literaire tijdschriften en staat regelmatig op het podium. In het voorjaar van 2009 verscheen haar debuutbundel ‘Zonder’. In 2011 volgde een tweede bundel ‘Toen je me ten huwelijk vroeg’ die genomineerd werd voor de Herman de Coninckprijs en de JC Bloemprijs. In 2013 verscheen ‘Speler X’, een voetbalroman waarvan ze co-auteur is. In juni 2014 verscheen haar derde dichtbundel ‘Altijd een raam’.
Tussen november 2009 en juni 2011 schreef Sylvie Marie als huisdichteres regelmatig gedichten voor het weekblad Humo nadat ze Humo’s Gouden Aap won. Tegenwoordig werkt ze als leerkracht literaire creatie aan de academies van Tielt en Ieper en geeft ze regelmatig workshops poëzie. Ze was poëziecoördinator bij Meander en is redacteur bij het literaire tijdschrift Deus ex Machina. Op haar website http://www.sylviemarie.be/ kun je veel meer informatie vinden.
Uit haar bundel ‘Zonder’ uit 2009 het gelijknamige gedicht.
.
zonder
die morgen tref ik woorden aan tussen de lakens,
ze prikken als stukjes spiegel waarin een schim
weerkaatst. ik lees:
ik ben weg, neem niets mee behalve
de geur van je haren, de zachtheid van je wangen,
de smaak van je lippen. de hond
op straat leidt me
af en ik staar naar het raam, nooit zag het ochtendlicht
er zo vaal uit, had het gordijn zo weinig kracht.
het was de eerste keer dat het niet opbollend
in mijn haren snoof, mijn wangen streelde,
me goedemorgen zoende.
.
Date een dichter, een verslag
Boerol 2014
.
De regelmatige lezer van dit blog is het vast niet ontgaan, zaterdag 5 juli was er Boerol in Maasland, gemeente Midden-Delfland. Samen met Irene Siekman, Menno Smit, Robbert Meijntjes, Joz Knoop, Edwin de Voigt, Mark Boninsegna, Kobus Carbon, Tim van den Eijk en Rick Baggermans mocht ik daar als dichter voordragen. Als vorm was ‘date een dichter’ gekozen. Uit een menu van namen met een korte maar krachtige omschrijving kon het publiek kiezen uit een dichter. Middels een prachtige oude bakelieten telefoon kreeg men contact met de dichterstafel alwaar de bestelde dichter zich naar de ‘klant’ begaf en een privé voordracht gaf.
Maar voor het zover was stelde een deel van de groep dichters zich op bij de ingang van het terrein om als poëtisch dichterscollectief de bezoekers middels een gedicht te verwelkomen. Hoewel het zachtjes regende kwamen toch al vroeg een hoop bezoekers en het gedicht speciaal voor hen werd zeer op prijs gesteld.
Later, toen het weer zich wat herstelde werd op de schapenweide een programma van 50 minuten verzorgd door de dichters aangevuld met gitarist Michel Ebben. Het publiek genoot tot het toch weer begon te regenen. Toen de regen dermate hard naar beneden kwam dat bijna iedereen tot op zijn onderkleding drijfnat was besloot Menno als presentator dat dan maar iedereen die er nog was in de half open kar moest plaats nemen om in ieder geval enigszins droog de rest van het programma te genieten. Dit leidde tot een hilarische situatie waar publiek en dichters hutjemutje bovenop elkaar stonden te genieten van poëzie te midden van een leeg veld in de stromende regen.
.
Daarna werd het weer snel beter en kon het daten met een dichter in volle omvang losbarsten. Gestimuleerd door verschillende voordichters werden vele bezoekers verleid om tot een date te komen met een dichter naar keuze. En of dit nu was onder de boom naast de dichterstafel, achter de stallen of gewoon op de doorgang langs de standjes, vele bezoekers kregen één op één of één op twee een aantal gedichten voorgedragen. Soms hilarisch, soms serieus maar altijd heel persoonlijk. Dat deze aanpak werkte , merkten de dichters toen bezoekers uit zich zelf gingen bellen met de dichterstafel.
Toen het optreden naast de Silo werd afgelast wegens teveel geluid in de buurt en werd verplaatst naar de dichterstafel zelf, stroomde vele bezoekers toe om ook daar naar poëzie te luisteren.
En Joz, Joz had zijn eigen fans. Drie roze Boerolmeiden kwamen regelmatig terug voor Joz om van zijn bijzondere gedichten en jozzonetten te genieten.
Boerol 2014 was, ondanks een wat natte start een groot succes, de te daten dichters hebben er van genoten en het publiek weet nu hoe het is om in een persoonlijk tête-à-tête poëzie uit de mond van een dichter te horen en te beleven hoe dat is.
Meer foto’s van dit bijzondere festival staan op http://boerol.nl/fotos/ waaronder deze van mij.
Date een dichter
Op zaterdag 5 juli 2014
.
Altijd al eens een date willen hebben met een dichter, één op één een gedicht horen speciaal voor jou uitgesproken? Of misschien met een paar tegelijk met een dichter ergens apart intiem gedichten luisteren uit de mond van de maker?
Dat kan tijdens ‘Date een dichter’ op Boerol 2014.
Hoe werkt het?
Bij de speciale ‘Date met een Dichter’ tafel kan je afspraken maken en samen met onze voordichter kijken welke dichter het best voor je geschikt is. Zie het als een consult zonder persoonsgebonden budget. Als onze dichters geen date hebben, lopen zij vrij rond en dragen voor op de meest vreemde plekken. Voor de mensen die meer van verhalen houden, loopt er zelfs een prozaïst in het veld. Indien gewenst, wordt het gedicht muzikaal ondersteund.
.
Dus heb je altijd al eens de diepmenselijke behoefte gevoeld om met één van de volgende dichters oog in oog te staan, dan is nu je kans. Dit zijn de dichters die je kunt daten:
Wouter van Heiningen
Menno Smit
Joz Knoop
Irene Siekman
Mark Boninsegna
Edwin de Voigt
Kobus Carbon
Tim van den Eijk
Rick Baggermans
Robbert Meijntjens (prozaïst)
.
Boerol
Zaterdag 5 juli 2014
.
Op 5 juli ga ik voordragen op Boerol in Maasland. Boerol is een cultuurfestival in de polder met theater, beeldende kunst, toneel, film, land-art, poëzie en veel muziek. Boerol is voor iedereen en helemaal gratis. De locatie is midden in de polder (Midden-Delfland) op het terrein van Boerderij Het Kraaiennest in Maasland (hoek Laan van Zeestraten/Burgerdijkseweg, Maasland).
In 2008 zag dit bijzondere festival het levenslicht. Kwamen er toen zo’n 1300 bezoekers, de laatste editie in 2013 trok al 3000 bezoekers. Om je een idee te geven wat er allemaal te zien is hier een aantal namen:
Theater: Potdoosie, De Jonge Honden, Wilde Spinazie en op vrijdagavond, de avond voor Boerol is er een speciale uitvoering van Het Houten Huis / Speeltheater Holland van het programma ‘Droogland’. Hiervoor wordt een toegangsprijs(je) gevraagd van € 7,50
Kunst: Mindful tekenen, De Fantasiespiegel, Flashtab en Hardrock House en vele andere
Muziek: Mala Vita, Scotch, Michel Ebben en Menno Smit, My Blue Van en vele andere
Poëzie: Stichting Verzet de Zinnen uit Delft heeft een mooi poëzieprogramma samengesteld met de volgende dichters: Menno Smit, Joz Knoop, Irene Siekman, Mark Boninsegna, Robbert Meijntjens, Kobus Carbon, Edwin de Voigt, Tim van den Eijk, Rick Baggermans en natuurlijk ikzelf.
Zoals je ziet treden maar liefst 3 dichters en de uitgever van ‘Wij dragen Rotterdam’ hier op. Heb je nog geen exemplaar dan is er op 5 juli vast nog wel eentje te koop.
Voor het hele programma, alle ins and outs en nog veel meer kijk je op http://boerol.nl/
.
Hier wat foto’s van de 2013 versie.
Het andere gedicht
Gedichtenwedstrijd
.
Via mijn werk bij de bibliotheek kreeg ik een mail van de organisatoren van Het andere gedicht, of ik aandacht wilde besteden aan een bijzonder initiatief. Omdat het hier poëzie betreft en ook nog eens als doel heeft poëzie te verspreiden als stijlmiddel bij een groep verstandelijk gehandicapten kon ik hier natuurlijk geen nee tegen zeggen.
Wat houdt Het andere gedicht in?
Het Andere Gedicht is een landelijke poëziewedstrijd voor iedereen vanaf 12 jaar met een verstandelijke handicap. Je hoeft geen ervaring met dichten te hebben.
Schrijf zelf een gedicht over het thema… PLEZIER! Het gedicht mag rijmen, maar dat hoeft niet. Je kunt dichten over jezelf, gebeurtenissen, dromen, verzinsels, mensen, dieren, gevoelens… Alles mag, zolang het gedicht maar in het Nederlands is en door jou verzonnen en geschreven is. Je mag ook een tekening maken bij het gedicht, dit is niet verplicht.
De mooiste gedichten komen in een feestelijke dichtbundel te staan. Deze bundel ligt straks in de boekwinkel en als je gedicht er in staat krijg je natuurlijk zelf een exemplaar.
Wil jij graag meedoen? Stuur jouw gedichten digitaal in via poezie.specialarts.nl of via de post naar: Special Arts, Het Andere Gedicht, Zonnehof 4a, 3811 NC Amersfoort. Je mag met één, twee of drie gedichten meedoen. Gedichten insturen kan tot uiterlijk 15 juli 2014. Wie weet win jij wel een plekje in de dichtbundel!
.
Maya Angelou
Maya Angelou (1928 – 2014)
.
Op woensdag 28 mei overleed, op 86 jarige leeftijd, Maya Angelou. Maya Angelou werd ook wel “America’s most visible black female autobiographer” genoemd en al in de jaren tachtig las ik boeken van haar. In die tijd vooral verhalen en pas veel later gedichten want Maya Angelou was behalve schrijfster van autobiografieën (zeven!) ook schrijfster van essays, televisieshows, toneelstukken en films. Kortom een zeer inspirerende en belangrijke schrijfster. Ze ontving in haar lange loopbaan verschillende keren awards en meer dan 30! eredoctoraten.
Met haar eerste biografie ‘I know why the caged bird sings’ kreeg ze internationale bekendheid. Van haar hand verscheen ook een gedicht met deze titel.
.
I know why the caged bird sings
The free bird leaps
on the back of the wind
and floats downstream
till the current ends
and dips his wings
in the orange sun rays
and dares to claim the sky.
But a bird that stalks
down his narrow cage
can seldom see through
his bars of rage
his wings are clipped and
his feet are tied
so he opens his throat to sing.
The caged bird sings
with fearful trill
of the things unknown
but longed for still
and his tune is heard
on the distant hill
for the caged bird
sings of freedom
The free bird thinks of another breeze
and the trade winds soft through the sighing trees
and the fat worms waiting on a dawn-bright lawn
and he names the sky his own.
But a caged bird stands on the grave of dreams
his shadow shouts on a nightmare scream
his wings are clipped and his feet are tied
so he opens his throat to sing
The caged bird sings
with a fearful trill
of things unknown
but longed for still
and his tune is heard
on the distant hill
for the caged bird
sings of freedom.
.
Rivieren langs de verzen
Poëtische fiets- en wandelroute
.
Zaterdag 24 mei is de aftrap van de poëzieroute ‘Rivieren langs de verzen’. De 10 kilometer lange fiets- en wandelroute voert over de dijken en door de uiterwaarden van Rijn en Waal bij Millingen en Kekerdom. Op vier meter brede schoolborden staan twintig gedichten van Vlaamse en Nederlandse dichters, speciaal voor dit doel volgens het thema ‘water’ geschreven. In goede samenwerking met Staatsbosbeheer kon de Stichting Kunstcommissie Millingen dit bijzondere project realiseren. ‘Rivieren langs de verzen’ is van 24 mei tot 24 september 2014 te bekijken en lezen.
Dichters die hebben geparticipeerd in dit project (en zijn geselecteerd door het Poëziecentrum) zijn:Albertina Soepboer, Andy Fierens, Bart FM Droog, Bernke Klein Zandvoort, Bert Bevers, Delphine Lecompte, Elly de Waard, Hanneke van Eijken, Hans Tentije, Kira Wuck, Krijn Peter Hesselink, Marijke Hanegraaf, Marjolein Pieks, Martijn Benders, Miek Zwamborn, Rodaan al Galidi, Sylvie Marie, Tjarda Eskes, Victor Vroomkoning en Willem Thies.
Informatieboekjes met routekaart en gegevens over de dichters zijn gratis te verkrijgen bij diverse bedrijven langs de route, en ook bij de speciaal opgerichte Pöeziebank aan de Heerbaan in Millingen aan de Rijn. Met dank aan Stichting Waardwonen is de Poëziebank -gevestigd in een onlangs leeggekomen bankgebouw. In de Poëziebank wordt een grote hoeveelheid tweedehands poëziebundels aangeboden, deze zijn te koop voor één euro per stuk.
Meer informatie over de Poëziebank en de poëzieroute op: http://www.kunstinmillingen.nl/
Met dank aan: http://rivierengebied.wordpress.com/
ZICHTBAAR ALLEEN 