Site-archief
Poëziecafé De Leestafel
Nieuw initiatief
.
Gisteravond was de eerste editie van poëziecafé De Leestafel in bodega De Posthoorn aan het Lange Voorhout in Den Haag. Ik was gevraagd voor te komen dragen. Maar voordat de dichters en muzikanten van start konden gaan werd eerst een gedicht van M. Vasalis onthuld aan de glaswand van het terras van De Posthoorn.
.
Hierna was het de beurt aan achtereenvolgens Maarten Willems, Henny Gusta, Niels Landstra (begeleid door Wout Kwakernaat), Inge Tielman en ik zelf. In een goed gevulde bodega was de sfeer uitstekend. Het publiek dat in grote getale aanwezig was kon van heel verschillende poëzie genieten. Voor een eerste editie een goed succes. De organisatoren Will van Sebille en Anna Djerek, verdienen alle lof voor dit initiatief.
.
Eb
.
Ik trek mij terug en wacht.
Dit is de tijd die niet verloren gaat:
Iedre minuut zet zich in toekomst om.
Ik ben een oceaan van wachten,
waterdun omhuld door ‘t ogenblik.
Zuigende eb van het gemoed,
dat de minuten trekt en dat de vloed
diep in zijn duisternis bereidt.
Er is geen tijd. Of is er niets dan tijd?
.
Gedichtenwedstrijd
Stichting Ongehoord!
.
Net als in 2012 organiseert de stichting Ongehoord! in 2013 opnieuw een gedichtenwedstrijd. Ook dit jaar zijn mooie prijzen te winnen. Wat te denken van het prachtige beeldje gemaakt door kunstenares Lillian Mensing, de publicatie van de winnende gedichten op de websites van Ongehoord! en op dit blog en de mogelijkheid voor de prijswinnaars om voor te dragen op het podium van Ongehoord!
De gedichtenwedstrijd 2013 heeft als thema ‘De wind’. Een thema waar je alle kanten mee op kan; met de wind in je haren, de windrichtingen, vluchtig als de wind, snel als de wind en ga zo maar door. Laat je inspiratie werken en schrijf een Nederlands gedicht van maximaal 30 regels (inclusief witregels) rond dit thema en stuur het op voor 1 juni 2013 aan ongehoordgedichtenwedstrijd@gmail.com
Per persoon mag er 1 gedicht worden ingestuurd. De prijsuitreiking vindt plaats in oktober/november 2013. De namen van de juryleden worden binnenkort bekend gemaakt.
Wil je meer informatie over de gedichtenwedstrijd van vorig jaar kijk dan op dit blog onder Ongehoord! (maanden van 2012) of op de website van Ongehoord! http://stichtingongehoord.com/
.
Gedichten op vreemde plekken
Deel 84: Op een ring
.
Poëzie als sieraad, waarom niet? Al eerder schreef ik over poëzie als tatoeage (ook een voorbeeld van een versiering) en dan nu poëzie op een ring.
De eerste ring is gemaakt door Jeanine Payer en de inscriptie luidt: “What lies behind us and what lies before us are tiny matters compared to what lies within us.” van Ralph Waldo Emerson.
De tweede ring, ook gemaakt door Jeanine Payer, heeft een deel van een gedicht van Ian Burgham als inscriptie: and you, a windrose, a compass, my direction, my description of the world
.
E.E.Cummings in het Engels en Nederlands
If / Als
.
Al eerder plaatste ik een gedicht van, de door mij zeer bewonderde dichter, E.E. Cummings dat door Lepus is vertaald naar het Nederlands. Omdat de gedichten van E.E. zo bijzonder zijn en de vertalingen zo prachtig nog maar eens eentje.
.
If
.
If freckles were lovely, and day was night,
And measles were nice and a lie wasn’t a lie,
Life would be delight,–
But things couldn’t go right
For in such a bad plight
I wouldn’t be I.
.
If earth was heaven and now was hence,
And past was present, and false was true,
There might be some sense,
But I’d be in suspense,
For on such a pretense
You wouldn’t be you
.
If fear was plucky, and globes were square,
And dirt was cleany, and tears were glee
Things would seem fair,–
Yet they’d all despair,
For if there was there
We wouldn’t be we.
.
.
Als
.
Als sproetjes lieftallig zijn, en dag nacht is,
En mazelen mooi zijn en een leugen geen leugen is,
Dan zou ’t leven heerlijk zijn,–
Maar de dingen zouden niet kloppen
Want in zo’n droeve staat
Zou ik geen ik zijn.
.
Als de aarde hemel is, en nu toen is,
En verleden heden is, en vals waar is,
Dan klopt dit in zekere zin,
Al zou ik in twijfel zijn,
Want met zo’n voorwendsels
Zou jij niet jij zijn.
.
Als angst moedig is, en globes vierkant zijn,
En vuil proper is, en tranen vrolijk zijn
Dan zou alles fraai lijken,–
Toch zou iedereen vertwijfeld zijn,
Want als hier daar zou zijn
Dan zouden wij geen wij zijn.
.
Met dank aan: http://users.telenet.be/gaston.d.haese/cummings.html#Gedicht4
.
Nieuwe griffels schone leien
Van Gorter tot Lucebert, van Gezelle tot Hugo Claus
.
Op 7 maart schreef ik over een Ooievaar pocket met de titel ‘Met andere woorden’ met daarin jonge dichters uit Noord en Zuid uit 1960. In dat stuk schreef ik al over een andere bundel die ik ergens in de jaren 80 van de vorige eeuw uit een stapel tweedehands boeken heb gevist, met de titel ‘Nieuwe griffels schone leien’.
Deze bundel (uit 1957) bevat een bloemlezing uit de poëzie der avant garde samengesteld en ingeleid door Paul Rodenko. Op zich al heel aardig om zo’n oud boekje met gedichten uit de jaren vijftig te hebben. Dit boekje is echter extra bijzonder, omdat degene van wie dit bundeltje ooit is geweest het grootste deel van de dichters gevraagd heeft deze bundel te signeren. In totaal 29 handtekeningen sieren de eerste twee pagina’s (van de 56 dichters in de bundel). Handtekeningen van o.a. Remco Campert, Anna Blaman, Ellen Warmond, Cees Nooteboom en Ed Hoornik maken dit voor mij een special bezit. Dat iemand de tijd en moeite heeft genomen om al die handtekeningen te verzamelen, dan moet je wel een groot liefhebber geweest zijn.
Uit deze bundel een gedicht van H. Marsman (1899 – 1940)
.
Virgo
.
Morgenmeren.
uw omgrenzing ordent.
bergen klimmen in het tinnen licht
.
en uw stille, virginale lippen
kuischen aan de sidderende beken
zoete smetten van het groene duister
.
en uw oog wordt licht.
.
maar de nacht stort ruglings in de nacht
.
en uw mond is in zichzelf besloten
en uw bloed is door uw bloed omringd
.
Liederen van de zelfkant
Willem van Iependaal (1891 – 1970)
.
Vandaag vond ik een bundeltje van Willem van Iependaal uit 1975, in een winkel met tweedehands goederen. Vooral de kaft trok me meteen aan. Na lezing van enkele gedichten en de achterflap kocht ik het. Het betreft hier de eerste poëziebundel van de Rotterdamse schrijver en dichter Willem van Iependaal. De tekst op de achterflap luidt:
Als iemand in Nederland recht voor zijn raap heeft gedicht, dan is het Willem van Iependaal wel. Hij bezong in de jaren dertig met geestelijke werkelijkheidszin en vaak zeer bewogen de crisis met haar werkeloosheid, armoede en misdaad-uit-nood en getuigde ook lang erna in liedvorm van zijn kritiek op maatschappelijke misstanden.
In zijn gedichten maakt Willen Iependaal veel gebruik van (Rotterdamse) straattaal uit het begin van de 20ste eeuw. Hier een mooi voorbeeld.
.
Jou, Joekel, Nabij
.
Zeg, joekel, jij schrokt en jij schranst zonder schroom
De piepers en prak uit een krant aan de boom
Fortuin was je gunstig, zoals haar betaamt
Ze liet je de schurft en onthield je de schaamt
.
‘k Heb honger, een dakloze ben ik als jij,
Een smetzieke zwerver, jou, straathond, nabij
Die prak aan mijn voet… Zal ik grijpen? Nee stop!
De mens zoekt het hoger: de mens hangt zich op…
.
Joekel=hond, prak=kliekje
.
Gedicht
Paradijsvogel
.
Voor degene die liever poëzie lezen dan over poëzie lezen nog een gedicht uit mijn laatste bundel ‘Zoals de wind in maart graven beroert’.
.
Paradijsvogel
.
Het manifest van je unieke leven
draag je mee in capes en waaiers
.
in sluimerende sluiers getooid
daag je uit en stoot je af
.
In je bonte verenpak, het borstschild
als veelkleurig pantser
.
in groepen vertoon je zelden
je ware gelaat, in het licht
.
blijkt een uniek universum
daar manifesteert zich een grillig
.
baltsgedrag als een stralende
regenboog boven grijze werelden
.
Bundel te koop bij mij en bij uitgeverij de Brouwerij.
Dichter in verzet
Guillaume van der Graft
.
Willem Barnard (1920 – 2010) was theoloog, schrijver en dichter en publiceerde onder de naam Guillaume van der Graft. In het gedicht ‘Tegen de ketterij der straaljagers’ uit de bundel ‘Vogels en vissen’ (1954) deelt hij zijn zorgen over het milieu en de natuur met de lezer. Het is als het ware een oproep aan de mensheid om tot inkeer en protest te komen tegen de genoemde misstanden.
.
TEGEN DE KETTERIJ DER STRAALJAGERS
Laten de vogels protesteren
tegen de branding tegen het schuim
tegen de vliegende vissen
.
laten de vogels protesteren
tegen de opgezette vogels
tegen de vogelschemering
.
laten de vogels protesteren
geen voedsel meer zoeken, geen nesten meer bouwen
zodat het geen lente meer wordt
.
laten de vogels niet meer drinken
uit de liederenfontein
die ze aan hun snavels zetten
.
laten de vogels zich verschuilen
in de nesten van het donker
laten ze zweetdroppels worden
in de oksels van de nacht
.
laten de vogels ghandibeesten
monniken van assisi zijn
.
en laten de mensen zich bekeren
met hun woorden slaan van woede
dat de vogels niet meer broeden
met hun hart slaan van verdriet
dat de hemel stroomgebied
van de diepzee is geworden
.
laten de mensen protesteren
met hun armen vol met veren
en een brok zon in hun keel.
.
Met dank aan Wikipedia.
Gedichten op vreemde plekken
Deel 83: Op een tafeltje
.
Een paar weken geleden mocht ik voordragen in Taal- en Theaterstudio De bakkerij in Rotterdam. Op de daar aanwezige tafeltjes stonden allerlei teksten en gedichten. Hieronder een voorbeeld. De schrijver/dichter is mij onbekend en stond ook nergens genoemd.
.
.
Louis Aragon
1897 – 1982
.
Louis Aragon was behalve dichter ook romanschrijver, journalist en essayist. Samen met André Breton en Philippe Soupault was hij een van de grondleggers van de surrealistische beweging. Ook was hij een vertegenwoordiger van het socialistisch realisme.
In 1919 verscheen het tijdschrift Littérature van Breton, Soupault en hem als spreekbuis van het Dadaïsme. Dit tijdschrift evolueerde echter vrij snel in een tijdschrift over het surrealisme.
Zijn engagement bij de oprichting van het surrealisme kan worden begrepen vanuit zijn persoonlijke ervaringen in de eerste wereldoorlog en als een verwerping van een maatschappij waarvan de onrechtvaardigheid en andere misstanden hem tegen de borst stuitten.
In 1927 werd hij lid van de Franse communistische partij. Tot zijn dood in 1982 zou hij hiervan lid blijven. In het begin van de tweede wereldoorlog werd hij krijgsgevangen genomen maar wist hij te ontsnappen naar het vrije zuiden van Frankrijk.
In september 1940 werd de Liste Otto gepubliceerd, een lijst van werken die de Duitse overheid verboden waren. Hierop stonden ook enkele van Aragons werken, zoals Les Cloches de Bâle en Pour un réalisme socialiste. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was Aragon een van de weinige schrijvers die openlijk partij kozen voor het verzet tegen het nazisme.
Samen met Elsa Triolet organiseerde hij ook het Front National des écrivains. Deze steun aan het verzet kwam ook tot uiting na de afloop van de oorlog, onder andere in zijn gedicht L’Affiche rouge uit 1954, waarin hij de rol van de buitenlanders in het Verzet beschrijft.
Hieronder het gedicht Ik protesteer van Aragon in een vertaling van Ernst van Altena.
.
Ik protesteer
tegen pest, plaag en schavot,
tegen liefde die belust
wordt gemarteld en geblust,
tegen lippen ongekust,
tegen ’t lichaam dat verrot,
protesteer ik
.
tegen leven zonder licht,
’t zogenaamde ‘natuurlijk’ sterven
na de strijd, de twist, de scherven
die hun diepe nerven kerven
in ons kinderlijk gezicht,
protesteer ik
,
tegen lamgeslagen botten,
tegen pijnlijk barensleed,
dorrend land in rouw gekleed,
zang, gesmoord tot bange kreet,
protesteer ik
.
tegen wat men met ons doet,
wij die alles zomaar slikken
en terwijl we heden stikken
op een betere morgen mikken
knielend aan de heerservoet,
protesteer ik
.
tegen ‘t kwaad als goed verpakt
dat men ons als lokaas laat.
(wordt het dan een goede daad
als men sneuvelt voor het kwaad?)
tegen wie ons zo verlakt
protesteer ik
.
ja, uit naam van hoger zaken
protesteer ik tegen ’t feit
dat het arme vee misleid
zich ter slachtbank voorbereidt.
met opeengeklemde kaken
protesteer ik
.
